Jump to Navigation

Waarnemen en observeren

Observeren is niet hetzelfde als waarnemen. Waarnemen doen we voortdurend met onze vijf zintuigen, zonder erbij stil te staan en zonder er moeite voor te moeten doen. Door te zien, horen, voelen, ruiken en proeven vernemen we wat er rondom ons in de wereld gebeurt.

Observeren doen we daarentegen bewust, omdat we informatie willen verzamelen. Observeren is een bijzondere vorm van waarneming, die aan drie voorwaarden voldoet:

  1. Doelgericht: tijdens het observeren is onze aandacht gericht op een beperkt deel van onze omgeving. We beperken ons tot die gegevens die een antwoord kunnen geven op een vraag die wij onszelf hebben gesteld. Hierdoor zien we sommige zaken over het hoofd en gaan we andere met meer aandacht bekijken.
  2. Systematisch: voor een goede observatie stellen we ons niet tevreden met wat we toevallig waarnemen in één bepaalde situatie. We proberen daarentegen informatie te verkrijgen op verschillende momenten en in verschillende situaties. Op die manier proberen we toevalligheden zoveel mogelijk uit te schakelen.
  3. Objectief: onze observatie (en de weergave ervan in onze beschrijving) moet zo dicht mogelijk aansluiten bij de werkelijkheid en zo weinig mogelijk elementen bevatten die door de observator zelf worden toegevoegd. "Objectief blijven" is niet zo gemakkelijk als je wel zou denken: we voegen spontaan allerlei elementen toe die in feite niet waarneembaar zijn in de werkelijkheid. Bovendien zien we niet allemaal hetzelfde, ook al zijn de prikkels die ons vanuit de omgeving bereiken wel identiek.

We kunnen niet vermijden dat onze waarneming subjectief is, belangrijk is te beseffen dat onze waarneming subjectief is.



Main menu 2

Page | by Dr. Radut